iiii Haaaaooo!
We hebben afscheid genomen van onze gids en goede vriendin Brenda, wat overigens niet haar echte naam is. Haar echte naam kennen we eigenlijk niet, maar ze vertelde ons wel dat elke Chinees zijn eigen Engelse naam mag en kan verzinnen. Ze kwam aan Brenda via een Duitse vriendin die Brenda heet maar is van plan haar naam binnenkort te veranderen in Roxy. Tuurlijk! Goed, genoeg over Brenda, Martin neemt het roer over. Martin (dus ook niet zijn echte naam) is 49 jaar oud, spreekt Duits en Engels en weet veel over de Chinese geschiedenis te vertellen. Nice! We vallen met de neus in de boter wanthet is onze beurt om de gids mee in de auto te nemen.
De bestemming van vandaag? Niks minder dan de legendarische panda-base van Chengdu!! Yehesss, een daarmee komt een droom in vervulling. Het is stiekem de enige reden voor deze reis: het zien van een panda. Beetje jammer dat Burgers Zoo een pandaverblijf opende tijdens onze afwezigheid, dat had ons een hoop moeite gescheeld. Maar goed, dat maakt de vervulling van onze droom niet minder waard. In alle vroegte vertrekken we bij het hostel, Martin geeft mij zijn telefoon met daarop de navigatie aangezien Google Maps hier niet werkt.
Zelfs met de Chinese navigatie van Martin is het lastig navigeren, het wemelt er van de afslagen, overpassen, underpasses en fly-overs, goed voorsorteren is een must maar al snel gaat het toch mis. Shit! Nu zijn we 20 minuten later bij de panda’s. Wanneer we eenmaal aankomen, moet er geparkeerd worden. Martin weet nog wel een plekje. Dit plekje blijkt de parkeerplaats voor medewerkers te zijn, shit. “Well, it’s been 15 years since I’ve been here.” Lekker dan. We rijden door om te parkeren bij een restaurant waar zes Chinese vrouwen ons opwachten en gelijk beginnen te schreeuwen en wijzen. Wat? “Martin? What are they saying?” “Uh-yeah-oh-let met see. Yes-uh no I think it’s okay.” Wanneer we weglopen blijven de vrouwen ons volgen en beginnen nog harder te schreeuwen. “Martin what are they saying?" "Yes-uh-sorry but-uh I think you have to park over there.” Ok, zeg dat dan meteen.
We kijken om ons heen en zien een compleet lege parkeerplaats, waarom moeten we daar parkeren? Maakt niet uit, we hebben geen tijd te verliezen, we parkeren de auto waar de dames naar wijzen en stappen dan snel uit. Maar ze blijven schreeuwen. Urs en Daeni hebben het helemaal gehad en lopen weg. Martin blijft in zijn korte broek met hoog opgetrokken sokken achter als een beduusd schooljongentje. Uiteindelijk loop ook ik geïrriteerd weg, wat een geschreeuw en onduidelijkheid op de vroege ochtend. Maar dan komt Mirte ons achterna gehold, deze vrouwtjes willen ons 30 euro aansmeren om te parkeren! Wat? Ugh, zuchtend lopen we snel terug naar auto, starten de wagens en rijden weg. En zo ontstaat de eerste in een lange reeks van miscommunicaties dan wel irritaties met onze nieuwe gids Martin – alleen weten we dat op dit moment nog niet.
Na nog een tijdje zoeken vinden we eindelijk een parkeerplekje en haasten ons naar de ingang waar het ondertussen al goed druk is geworden. De Duitsers flikken het om voor de helft van de prijs binnen te komen met hun verlopen studentenpassen. Hmmm. Kunnen wij dat ook proberen? We besluiten dat Mirte de kaartjes gaat kopen en ik een ruime afstand behoud met mijn grijze kop en dat blijkt de juiste tactiek! Wat is mooier dan panda’s te bezoeken? Panda’s voor de helft van de entreeprijs bezoeken!
We besluiten elkaar over drie uur weer te ontmoeten bij de auto’s, het is free for all! In een flinke draf sprinten we naar de panda’s, geen idee waar we precies heen moeten. Het park is gigantisch, eerst lachen we nog om de ‘luie Chinezen’ die in de gratis golfkarretjes stappen om rondgereden te worden maar al snel komen we daarop terug. De tering, wat een takke-end lopen! MAAR DAN! Spotten we onze eerste zwart met wit of wit met zwart gevlekte vriend. Hij ligt plat op z’n buik, armen en benen wijd uitgespreid en met z’n kont in onze richting. In een waas van enthousiasme schiet ik zeker 120 identieke foto’s. DAAR LIGT ER NOG EEN! Snel rennen we er naar toe. Oh nee, het zijn er twee, HET ZIJN ER TWEE! OM MIJN GOD HET ZIJN ER TWEE! Twee gigantische panda’s liggen roerloos naast elkaar, terwijl zeker 100 man gewapend met selfiestick zich ellebogend naar voren probeert te wurmen voor de perfecte insta-foto. Laura leert ons tussendoor nog even dat 大熊猫 het Chinese woord voor panda is, en de drie losse tekens betekenen: big bear cat. Seems legit!
auw, wat een beesten! Mirte mompelt dat ze zich zo kan vereenzelvigen met deze beesten, lekker platuit op de buik liggen met als doel zo min mogelijk te bewegen. Maar waarom bewegen deze beesten zich niet? Nou, ze vreten alleen bamboe. Ondertussen weten we dat dat inderdaad een lekkernij is, ook voor mensen - maar wat blijkt? Er zitten haast geen calorieën in bamboe en dus geen energie, laat staan voor zo’n gigantisch beest. Daarom brengen ze per dag 10 tot 16 uur door op zoek naar voedsel en het eten daarvan, de rest van de dag slapen ze. Maar in gevangenschap hoeven ze niet te zoeken, enkel te eten en als ze niet gevoerd worden slapen ze. Tsja. Oh KIJK KIJK, daar hangt er een in de boom! En de horde selfiesticks rent er gelijk op af. Wij besluiten de andere kant op te hobbelen, richting de rode panda.
En mensen, serieus, de rode panda, ja hoe zal ik het zeggen, de rode panda is onbeschrijfelijk awesome, schattig en grappig. Het doet je alle panda’s die je ooit eerder in je leven hebt gezien vergeten. Dit kleine beestje is moeilijk te spotten maar zodra je hem ziet, raak je niet uitgekeken. Ze zijn een stuk actiever dan hun zwart-witte vriend en klimmen van tak naar tak om vervolgens een tak uit te kiezen waar ze dertig minuten in nestelen en woelen voordat ze de ultieme chill positie hebben gevonden om stil te liggen. Hoe komen ze aan deze energie? Nou dit beest eet gewoon de blaadjes van de boom! Pas op, de volgende beelden kunnen als schokkend ervaren worden, PREPARE FOR A CUTENESS OVERLOAD!
e rode panda is vanaf heden officieel ons nieuwe favoriete dier, helaas ‘regular panda’ je bent van je troon verstoten. We vragen ons af of we OOIT iets schattigers tegen zullen komen… Maar dan lezen we de volgende tekst op een bewegwijzeringsbord: panda NURSERY… oftewel BABY PANDAAAAAAA’S! AAAAAAH! We rennen in de richting waar het bord naar wijst, slaan een hoek om en struikelen haast over een zee aan mensen die allemaal in de rij staan om een glimps op te vangen van de baby panda’s. We kijken over de schouders van de mensen voor ons en zien hoe de rij zich eindeloos ver vooruit slingert. Shit. Laten we er eerst omheen lopen om te zien tot hoever de rij reikt. Meine liebe gutte gote, de rij is eindeloos. Werkelijk ongelofelijk lang, het optimisme van de mensen die achteraan de rij blijven aansluiten ontroert me, het getuigt van een soort kinderlijke optimisme en naiviteit, why even bother?
We besluiten om een stop te maken bij de bioscoop waar een film over de werkzaamheden van het park draait. En daarmee starten we wederom het fun-fact-kanon! Panda’s leven het liefst op een hoogte tussen de 1500 en 3500 meter, gelukkig ligt Chengdu op 500 meter hoogte.. Panda’s houden niet van temperaturen boven de 25 graden en daarom hebben de beestjes airco in hun verblijf omdat Chengdu heel warme zomers kent.. Gelukkig is het vandaag bewolkt anders komen ze niet eens naar buiten. In de winter wordt er nepsneeuw in de verblijven gespoten omdat panda’s daar van houden en het nooit sneeuwt in Chengdu.. Seriously? Waarom is of ALL places in China de panda-base hier gebouwd? Er moet aardig wat moeite worden gedaan om deze beesten het hier naar de zin te houden.
aar dat is niets vergeleken met de moeite die er wordt gedaan om deze dieren überhaupt als diersoort in leven te houden. Oké, het zit zo: een pandavrouwtje is maar een paar uur per JAAR vruchtbaar en is super kritisch in de keuze van een mannetje. Die mannetjes hebben ook niet altijd zin. Mijn hemel. Dus medewerkers van het park zijn constant verschillende vrouwtjes en mannetjes panda’s bij elkaar aan het zetten om te kijken of er een match is, wat vaak niet het geval is en wat vervolgens weer uitdraait op vechten. Maar niet alle mannetjes komen in aanmerking omdat veel panda’s familie van elkaar zijn en incest is niet goed voor het voortbestaan van de diersoort. Daarnaast worden de vrouwtjes, letterlijk minutieus in de gaten gehouden om erachter komen of ze vruchtbaar zijn of niet.
Goed, STEL, het vrouwtje is EIN-DE-LIJK zwanger, dan zijn we er nog lang niet. Een zwangerschap duurt tussen de 72 en 365 dagen en het is pas zichtbaar wanneer de vrouwtjespanda zowat op springen staat. Dus moet ze constant in de gaten gehouden of ze niet stiekem bevalt want als ze eenmaal bevalt is er een grote kans dat ze op haar eigen jong gaat zitten of opeet. De beelden die gepaard gaan met deze info tonen een panda die vol ongeloof naar haar baby-panda staart alsof ze net een levende drol heeft uitgescheten. Het is werkelijk ongelofelijk dat deze diersoort nog niet is uitgestorven. De mens heeft al aardig wat diersoorten weten uit te roeien maar bij de panda kunnen we onszelf een schouderklopje geven, want zonder ons zijn deze beesten volkomen kansloos!
Na anderhalf uur in het park zijn we alweer helemaal gesloopt, we besluiten terug naar Olly te gaan voor een dutje. Maar het duurt ons zeker een half uur voordat we eindelijk de uitgang van dit immense park weten te vinden. Eenmaal aangekomen gebruiken we het overgebleven panda-uur door te brengen in panda-stijl door wat te eten en een lekker tukkie te doen!
anneer we wakker worden is het tijd om te beginnen aan onze toch richting Xi’an, een 750 kilometer lange tocht over de Chinese snelweg en dus een goed moment om onze gids wat beter te leren kennen. Iets waar we geen moeite voor hoeven te doen want hij schuift lekker dicht tussen ons in en vertelt honderduit. Hij komt uit een boerenfamilie die zich hebben gevestigd langs de Yellow River of de Huang He, de slagader die dwars door China loopt en waar duizenden jaren geleden de eerste mensen zich vestigden. De rivier staat ook bekend om haar dodelijke overstromingen, de meest recente was in de jaren ‘30 toen de rivier tussen de 1 en 4 miljoen levens eiste. Goed, de familie van Martin heeft dit geweld dus blijkbaar overleefd en verbouwen er nu rijst, tarwe en houden kippen. Het land is echter niet van de familie, dat pachten ze voor periodes van 70 jaar van niemand minder dan vadertje staat, omdat al het land in China in bezit is van de staat.
Martin is 49 jaar oud en de middelste uit een gezin van 5. En dat is opmerkelijk, want toen we Brenda vroegen of ze broers of zussen had, was het antwoord: nee. En dat heeft alles te maken met de eenkind-politiek in China. Maar dat was voor Martin zijn tijd. Hij is namelijk geboren in 1970, de eenkind-wet ging pas in 1979 in. De reden hiervoor was niet zozeer de enorme toename van geboortes maar de enorme afname van sterftegevallen. Hierdoor steeg de bevolking zo snel dat de overheid dacht in te moeten grijpen. De eenkindpolitiek resulteerde in 336 miljoen abortussen en het inbrengen van 403 miljoen spiraaltjes tussen 1979 en 2013. Koekoek.
Er golden echter ook uitzonderingen. Zo mochten boerenfamilie twee kinderen hebben als het eerste kind een meisje bleek te zijn. Ook ouders die beide uit een eenkindgezin kwamen hadden recht op twee kinderen. De wet gold trouwens niet per persoon maar per koppel, dus een Chinese man mocht meerdere kinderen hebben bij meerdere vrouwen en een vrouw bij meerdere mannen. Buitelanders en minderheden werden ook uitgesloten van deze wet, en gold in principe enkel voor de Han-Chinezen.
En dan begint Martin zijn monoloog over de geschiedenis van China, Mirte hoeft enkel wat vervolgvragen te stellen om hem gaande te houden. Terwijl de kilometers aan ons voorbij trekken luister ik haast in een trance, deels uit interesse maar voornamelijk vanwege de vermoeidheid en de eindeloze kilometers asfalt die onder ons doorschieten hoe Martin ons vertelt dat de naam China ‘het centrale land’ betekent. Wat tevens de kern is van de Chinese cultuur, deze is centralistisch, zo zegt hij en hij vertelt een verhaal uit de eerste Dynastie: de keizer ziet een hert en zegt: dat is een mooi paard. Zijn ministers denken misschien, dat is helemaal geen paard maar een hert. Degenen die het vanaf dat moment toch een paard noemen, die blijven. Degenen die het een hert noemen, die verdwijnen. En in de afgelopen 2000 jaar is er op dat gebied weinig veranderd.
Zo is de huidige leider van China, Xi Jinping, nog steeds als alleenheerser aan de macht, zijn wil is wet. Toch is Martin erg mild over deze, in onze ogen, dictator. Xi is van boerenafkomst en snapt volgens Martin daarom het Chinese volk als geen ander. Daarnaast volgt hij volgens Martin de juiste politieke lijn, waarin hij de positieve ideeën van leider Mao overneemt en diens misstappen corrigeert. Op de vraag welke positieve ideeën hij dan overneemt van Mao, zegt hij dat iedere Chinees op politiek gebied gelijk is. Alleen snapt Xi, in tegenstelling tot Mao, dat dit op economisch gebied onmogelijk is en heeft om die reden de deur geopend naar het kapitalisme. Een besluit dat China enorm veel welvaart en economische macht heeft opgeleverd. Maar deze welvaart komt tegen een prijs, het werkt corruptie in de hand, iets wat een groot probleem is in het huidige China, iets waar Xi bovenop zit – aldus Martin.
We eindigen het gesprek met de Daila Lama, een wijs man die het respect geniet van onze gids. Alleen had de Daila Lama het volgens Martin de hele situatie wat tactischer aan moeten pakken. Martin vindt dat de Daila Lama veel te hard van stapel liep door China op een directe manier te beschuldigen door te zeggen dat China de Tibetanen verschrikkelijk hebben behandeld. Uh… maar de Chinezen hebben toch een miljoen Tibetanen vermoord? Ja maar dat hoef je dan niet zo direct te zeggen, kom eerst eens gezellig op de thee – aldus Martin. Koekoek. Maar dat Chinezen niet om kunnen gaan met directheid zullen we nog wel leren gedurende deze reis.
oed, het lesje in subjectieve geschiedenis komt ten einde, tijd om een slaapplek te vinden. En die vinden we, voor de zoveelste keer, bij een bezinepomp langs de snelweg. Martin stapt uit en verdwijnt opeens, iets wat hij constant doet wanneer we ergens aankomen en niet erg handig is wanneer je de gids van een groep bent. Hij laat zijn tas helemaal alleen achter bij onze wagen. Wanneer het begint te regen legt Mirte zijn tas onder de auto zodat zijn spullen niet nat worden. Helaas plaats Mirte zijn tas onder het afvoerputje van onze wasbak. En laat ik nou net bezig zijn met de afwas, wanneer ik de stop eruit trek, zorg ik er ongemerkt voor dat Martin zijn tas alsnog kletsnat wordt. Oeps. Gelukkig is het een stevige tas en blijkt enkel zijn tent nat te zijn.
En zo komt weer een dag ten einde in het eindeloze China, morgen staat Xi’an op het programma, ooit de hoofdstad van China en het einde van de zijderoute. Of het begin ervan, maar net hoe je het bekijkt. Goedemiddag!
PHOTO
ALBUM
PANDA